header-home.jpg

Nomen - Menno Bijleveld

Menno Bijleveld

Programmamaker
Beeldend kunstenaar
Fotograaf

Subscribe

Nomen

Welkom op de website van Menno Bijleveld. Op deze site vindt u een overzicht van mijn meest recente werkzaamheden als programmamaker, fotograaf en beeldend kunstenaar.

 

Liefdesroep – Hannah Cuppen

Geplaatst op: 18-08-2017

In haar nieuwe boek ‘Liefdesroep’ pleit  Hannah Cuppen voor het kiezen voor de roep van je hart. Zo vind je niet alleen belangrijke levenslessen maar ook je diepste vervulling.

‘Liefdesroep’ is het vervolg op de bestseller ‘Liefdesbang’ van Hannah Cuppen. In haar eerste boek besprak Cuppen bindingsangst en verlatingsangst en wat je hieraan kunt doen.

In haar tweede boek Liefdesroep pakt zij wederom een thema aan waar velen mee worstelen. Iedereen zoekt in zijn of haar leven naar invulling, vervulling en passie. Met of zonder een romantische relatie gaat het erom dat we vaak vergeten – of niet durven – om ons hart te volgen. Als je de moed hebt om te kiezen voor de roep van je hart vind je volgens Hannah Cuppen niet alleen belangrijke levenslessen maar ook je diepste vervulling.

In haar nieuwe boek ‘Liefdesroep’ pleit  Hannah Cuppen voor het kiezen voor de roep van je hart. Zo vind je niet alleen belangrijke levenslessen maar ook je diepste vervulling.

‘Liefdesroep’ is het vervolg op de bestseller ‘Liefdesbang’ van Hannah Cuppen. In haar eerste boek besprak Cuppen bindingsangst en verlatingsangst en wat je hieraan kunt doen.

In haar tweede boek Liefdesroep pakt zij wederom een thema aan waar velen mee worstelen. Iedereen zoekt in zijn of haar leven naar invulling, vervulling en passie. Met of zonder een romantische relatie gaat het erom dat we vaak vergeten – of niet durven – om ons hart te volgen. Als je de moed hebt om te kiezen voor de roep van je hart vind je volgens Hannah Cuppen niet alleen belangrijke levenslessen maar ook je diepste vervulling.

 

Volg je hart – Zelfpluktuin Schiermonnikoog

Geplaatst op: 06-07-2017

Als klinisch psycholoog zei Janneke van der Velde vaak tegen haar cliënten: volg je hart. Toen ze zich afvroeg waar ze zelf zou uitkomen als ze haar hart zou volgen, was dat het begin van de zelfpluktuin die ze nu bezig is op te zetten op Schiermonnikoog. Menno Bijleveld zocht haar op. 

Over deze verandering in haar leven zegt Janneke: “In de zorg werd steeds meer bezuinigd en ging het steeds meer over wat vergoed wordt in plaats van over wat mensen nodig hebben. Daar werd ik niet gelukkig van. Tegen mijn patiënten zei ik vaak ‘volg je hart’. Toen dacht ik: waar kom ik uit als ik mijn hart volg? En ik besefte dat ik graag groente zou willen verbouwen, dicht bij de mensen die het eten. Bij toeval kwam Schiermonnikoog toen op mijn pad.”

Janneke van der Velde volgde de opleiding voor biologisch dynamische landbouw aan De Warmonderhof, met Stadslandbouw als specialisatie. Stadslandbouw is gericht op kleinschalige projecten waarin direct contact met de consument centraal staat. Sinds de komst van kunstmest en mechanisatie zijn we volgens Janneke de verbinding kwijt geraakt met ons voedsel en de aarde. Regelmatig hoort Janneke uitspraken als: “Ik wist niet meer hoe kapucijners groeien of hoe de prei op het land erbij staat’.” De zelfpluktuin is voor haar een manier om die verbinding tussen mensen en hun voedsel te herstellen.

“Er zijn veel wereldvraagstukken waar ik niet zoveel aan kan doen maar ik kan wel op kleine schaal zorgen voor dit kleine stukje aarde”, zegt Janneke. “Het is heel klein maar juist dat maak het voor mij ook groot!”

 

Energy Academy Europe

Geplaatst op 30-06-2017

De Energy Academy werd op 24 juni in het Groninger Forum bekroond tot winnaar van de Grote Groninger Gebouwenenquete 2017. De nieuwste blikvanger van de Rijksuniversiteit Groningen viel tweemaal in de prijzen: zowel het publiek als de vakjury bekroonde de nieuwbouw van architectencombinatie Broekbakema (Rotterdam) en De Unie architecten (Groningen) tot winnaar. Het energiezuinige gebouw is volgens de jury niet alleen mooi, maar ook innovatief. Het is volgens de jury ‘bescheiden, haast ingetogen en juist daardoor van grote schoonheid’. De vakjury erkent hiermee dat in Groningen niet alleen een bijzonder duurzaam en ambitieus gebouw is neergezet, maar dat dat ook gepaard kan gaan met mooie architectuur. Door een slim ontwerp wordt de energiebehoefte laag gehouden en bovendien is het gebouw in staat om meer energie te produceren dan het verbruikt. Hiermee is de Energy Academy Europe het meest duurzame onderwijsgebouw van Nederland. Voor OOG-RTV maakte ik de volgende reportage.

 

Kijken zonder oordeel

Geplaatst op: 30-05-2017

 

“In India wordt alles symbolisch opgevat, daar is geen ontkomen aan.” Wat symboliseert de hangende slang in deze 3,5 meter hoge en 7 meter lange sculptuur van Rob Birza? Daarover en over de rest van zijn werk sprak Menno Bijleveld met de Amsterdamse kunstenaar. 

In het kader van het Buddha Enlightened Art & World Peace 2017 maakte hij zijn beeld ‘Prana Naga’, voor het Maya Sarovar Park in Bodhgaya in India. De sculptuur maakt deel uit van het eerste beeldenpark in India rond het thema wereldvrede.

Rob Birza is een Nederlandse schilder, beeldhouwer en installatiekunstenaar. Zijn werk heeft een open karakter en hij werkt met verschillende stijlen. Hij wordt dan ook wel de ‘meester van de positiewisseling’ genoemd. Zijn inspiratie haalt hij uit de kunstgeschiedenis, niet-westerse tradities en uit de massacultuur. Ook de materialen die Birza gebruikt, kunnen moeilijk onder één noemer worden gebracht: hij plaatst oude en nieuwe spullen, waardeloze troep en kostbare kunstvoorwerpen naast elkaar.

Birza is ondermeer bekend van de grote solotentoonstelling Cold Fusion die hij in 2000 in het Stedelijk Museum in Amsterdam had. Een prominente plaats was toen ingeruimd voor de spectaculaire installatie ‘Buddha’s Horizon/View of Lights’ vormgegeven als een etalage van een lampenwinkel uit de jaren zestig. 

 

Rondom sterven 2

Geplaatst op: 03-05-2017

“Als u het zat bent op uw 75e, dan geven wij u wel een pil.” Volgens Irene de Oude, palliatief verpleegkundige en stervensbegeleider, is dat waar het nieuwe wetsvoorstel van D66-kamerlid Pia Dijkstra rondom stervenshulp voor 75-plussers op neer komt. “En daar word ik heel verdrietig van”, vertelt ze in deel 2 van het interview over ‘voltooid leven en waardig sterven’.

“Want wanneer is het leven voltooid?” Vraagt Irene zich af. Volgens haar kijken wij als samenleving steeds meer naar ouderen als een kostenpost en daarmee creëren we een cultuur waarin ouderen zich overbodig voelen. Zij pleit voor een aanpak waarin we juist de potentie van ouderen aanspreken, door meer energie te steken in hoe je goed oud wordt.

Irene de Oude schreef het boekje Rond het levenseinde en ontwikkelde daarover een cursus. In deel 2 van het interview dat Menno Bijleveld met haar hield, gaat zij verder in op vragen rondom voltooid leven, euthanasie en waardig sterven.

 

Rondom sterven 1

Geplaatst op: 12-04-2017

Het aanbod aan levensverlengende of levensreddende behandelingen is tegenwoordig zo groot, dat we vaak niet meer weten hoe we moeten sterven. Verpleegkundige en stervensbegeleider Irene de Oude ontwikkelde daarom de cursus Rondom het Levenseinde. Menno Bijleveld zocht haar op in Zaandijk.

Nog geen vijftig jaar geleden was sterven puur een zaak van de natuur. Hoe anders is dat tegenwoordig, met het immens grote aanbod aan medische behandelingen? “We leven niet alleen langer”, zegt Irene de Oude, “maar, doen ook veel langer over sterven”. Ongemerkt is het stervensproces uit handen gegeven aan de medische wereld, waar men gewend is om te genezen. Hierdoor worden de werkelijk behoeften van een stervend patiënt, zoals troost en pijnbestrijding, vaak over het hoofd gezien.

Om die kloof tussen behandelen en sterven te dichten, ontwikkelde Consulent, voorlichter en Verpleegkundige Irene de Oude de cursus ‘Rond het Levenseinde’. Hierin draagt zij haar kennis en inzicht over die helpt bij het maken van de juiste keuzes rondom het stervensproces. Menno Bijleveld sprak met haar over de onderwerpen die aan bod komen in de cursus. Hoe denken we over sterven? Willen we gebruik maken van alle medische mogelijkheden die geboden worden? Kennen we onze eigen wensen en (spirituele) behoeften? Welke wet- en regelgeving kennen we in de patiëntenzorg?

 

Aangeraakt worden

Geplaatst op: 23-02-2017

‘De Kring van Vrienden van de Handgeschreven Brief’. Het klinkt bijna als een geheim genootschap. Oprichter Albert van Duijn wil dit ‘ouderwetse’ medium nieuw leven inblazen.

Een aantal maanden geleden ontving Menno Bijleveld een email van Albert van Duijn, oprichter van De Kring van Vrienden van de handgeschreven Brief. Albert van Duijn had zijn filmpje op Bodhitv gezien over beeldend kunstenaar Lutzen Meerstra. In het filmpje vertelt Lutzen over zijn leven zonder beeldschermen maar met kranten, boeken, transistor radio en handgeschreven brieven.

Albert van Duijn schreef Menno het volgende: ‘Beste Menno, Nog niet zo lang geleden werd ik via een vriend van mij uit Rotterdam getipt. Hij stuurde mij een Youtube link, dat hij weer van zijn oudste zus had ontvangen. Deze laatste is waarschijnlijk ook geïnteresseerd in het Boeddhisme. Ikzelf voel me meer een Rozenkruiser en ik onderzoek ingewijde wetenschappen. De laatste twintig jaar ben ik steeds meer stukken en boeken gaan schrijven over onderwerpen die de esoterie aangaan. Mijn arbeidzame leven is niet zo heel bijster geweest: ik was psychiatrisch verpleegkundige, creatief therapeut beeldend en werkte in de terminale particuliere thuisverpleging. In januari van 2016 heb ik bij ‘spontane ingeving’ De Kring van Vrienden van de handgeschreven Brief gecreëerd. In korte tijd had ik zeventig aanmeldingen (na een interview met Albert van Duijn in MAX-magazine nr. 2 zijn er op 08-02-2017 al meer dan 150 belangstellenden) van senioren die per brief contact wilden maken met anderen; mensen die ieder met hun eigen redenen geen digitale kanalen hadden, of zich eenzaam voelden’.

Albert van Duijn vroeg Menno om het adres van de kunstenaar zodat hij hem een handgeschreven brief kon sturen en om hem uit te nodigen deel te nemen aan de kring. Naar aanleiding van de email van Albert van Duijn was Menno op zijn beurt nieuwsgierig geworden naar zijn persoon en achtergrond. Hij zocht hem op in het Gelderse Bemmel en sprak met hem over het belang van schrijven en de rol van de Rozenkruisers in zijn leven.

 

Dichtbij jezelf staan – Kees Klomp

Geplaatst op: 01-12-2016

De belangstelling voor Kees Klomp en zijn Handboek Betekenisvol Ondernemen is na de uitzending van VPRO Tegenlicht (Rendement van Geluk) geëxplodeerd. Zo wordt zijn handboek binnenkort gebruikt door een Hoge School in Leeuwarden als leidraad voor een minor-studie. Voor Bodhitv sprak ik met hem over de betekeniseconomie en hoe hij het zelf in de praktijk brengt.

Bijna alle publicaties van Kees Klomp gaan over maatschappelijk verantwoord ondernemen, maar dan een stapje verder. Het is volgens Klomp niet alleen goed om meedogend te ondernemen, maar zelfs noodzakelijk om hedendaagse problemen aan te pakken. Hij stelt dat het vastgeroeste denken binnen het bedrijfsleven voor wereldwijde problemen zorgt, zoals de economische crisis van 2008. Daarom moeten wij zo snel mogelijk overgaan op een nieuwe, meer boeddhistische manier van denken en doen. Verder spreekt Kees Klomp in deze film op de Social Impact Day in Groningen over zijn werk voor YellowBird, een bedrijf dat mensen helpt met behulp van Virtual Reality-toepassingen. Zo kunnen kinderen in het brandwondencentrum van het Martiniziekenhuis in Groningen met behulp van een Virtual Reality-bril in hun schoolklas aanwezig zijn. Een voorbeeld van betekenisvol-ondernemen in de praktijk. Om betekenisvol te kunnen ondernemen is het volgens Kees Klomp belangrijk voor beginnende ondernemers om zo dicht mogelijk ‘bij zichzelf te gaan staan’.

 

Levenswerk – Kees Klomp

Geplaatst op: 10-01-2017

In deel 2 van het interview met Kees Klomp sprak ik met hem voor Bodhitv over hoe je van ‘gewoon je werk’ je Levenswerk kunt maken.

“Als voor gewoon ondernemerschap geldt dat je je kwaliteiten en beperkingen moet kennen dan geldt dat voor betekenisvol ondernemen helemaal” aldus Kees Klomp. “Betekenisvol ondernemen gaat over jouw relatie met de ander. Om de ander te kunnen begrijpen en te dienen moet je eerst jezelf kunnen begrijpen en dienen. Wie ben ik? Waar geloof ik in? Waar sta ik voor? Het gaat hier over het ontwikkelen van compassie en zelfcompassie. Op basis van compassie en zelfcompassie kun je een organisatie opbouwen en inrichten, een merk opbouwen en marketing aktiviteiten ontplooien. De optelsom hiervan resulteert in maatschappelijke impact. Betekenisvol ondernemen gaat niet over het gat in de markt maar over het gat in de maatschappij”.

“Mijn verstand van business, commercie en gevoel voor idealisme heb ik te danken aan mijn twee opa’s. De één was succesvol middenstander in Haarlem en de ander bevlogen communist en havenarbeider in IJmuiden. Beide opa’s leven voort in mijn streven naar de betekeniseconomie”.

 

Contemplatieve wetenschap

Geplaatst op: 19-10-2016

Marieke van Vugt (36) is neuro- en contemplatief wetenschapper en geeft les aan de Rijks Universiteit Groningen (RUG). Zij doet onder andere onderzoek naar de effecten van meditatie op cognitie en werkt aan computermodellen die de processen die betrokken zijn bij meditatie inzichtelijk maken. Vanaf 2016 reist ze met regelmaat naar India om daar aan boeddhistische monniken les te geven over neurowetenschap in het kader van het Science for Monks-project. Bij de monniken doet ze onderzoek naar de effecten van een speciale boeddhistische debatteertechniek op de hersenen. De techniek heeft een strakke vorm: de een staat, de ander zit, de staande monnik klapt in zijn handen, buigt voorover en roept een stelling. En het kan er heftig aan toe gaan. Naast haar werk als wetenschapper doet Marieke van Vugt enthousiast aan ballet.

 

Het roer omgooien

Geplaatst op: 13-09-2016

Presentator en radiomaker Sarah Marijnissen presenteerde de televisieserie ‘Een andere kijk’. Zes gasten verhalen over de redenen die maakten dat ze op een bepaald moment in hun leven de boeg om hebben gegooid. Marijnissen begon ooit als kleuterleidster en vertelt in dit interview hoe ze zelf ook een aantal maal de koers van haar leven drastisch heeft bijgesteld. De eerste keer was begin jaren tachtig toen zij door het boek ‘Het drama van het begaafde kind’ van de psychiater Alice Miller tot het inzicht kwam dat zij zichzelf was vergeten in de strijd voor een betere wereld. De tweede keer kwam toen zij eind jaren negentig burnt-out raakte als gevolg van te veel te leuk werk. Verder vertelt Sarah Marijnissen openhartig over haar betrokkenheid bij de communistische- en socialistische beweging, onderwijsvernieuwing, haar liefde voor film- en radiomaken en haar visie op een ‘Een andere kijk’.

 

 

Gastatelier Louwrien Wijers

Tussen juni en juli 2016 heb ik, dankzij het Mondriaanfonds, gewerkt in gastatelier Louwrien Wijers in het Friese Ferwert. Ferwert is een terpdorp tussen Leeuwarden en Dokkum en ligt aan de Waddenzee. Het atelier is gevestigd in een voormalig winkelpand; hier bevindt zich ook het archief van Louwrien Wijers.

Voor het gastatelier staat de overdracht van kennis en ervaring centraal. Kunstenaars kunnen in het atelier nieuw, mogelijk site specifiek werk maken of onderzoek doen. Vertrekpunt voor het gastatelier isLouwrien Wijers en Egon Hanfstingl dat kunstenaars niet alleen door middel van kunstwerken maar ook door een meer directe inzet van creativiteit, sociale en economische verandering teweeg kunnen brengen en de manier waarop we denken en leven kunnen veranderen. Een groot deel van het archief van Louwrien Wijers, dat enkele decennia omvat, bestaat uit interviews met kunstenaars, unieke notaties van performances en opnames van events. Hierbij is speciale aandacht voor een opmerkelijke reeks panelbijeenkomsten die Wijers in 1990 organiseerde in het Stedelijk Museum Amsterdam met als titel ‘Art meets Science and Spirituality in a changing Economy’. Gasten waren o.m. de Dalai Lama, Robert Rauschenberg, John Cage, Ilya Prigogine, Lawrence Weiner, Stanislav Menshikov, Marina Abramovic en Fritjov Capra. In 1996 publiceerde Wijers het boek ‘Writing as Sculpture’, een collectie van haar interviews tussen met o.a. Joseph Beuys, Andy Warhol en Robert Filliou. In 1995 kwam haar biografie uit over performance kunstenaar Ben d’Armangnac.

Tijdens hun werkperiode heb ik een beroep kunnen doen op de tijd en kennis van Louwrien Wijers, en toegang gekregen tot haar archief en werd ik ondersteund bij praktische zaken en de eindpresentatie. De eindpresentatie vondt plaats in de atelierruimte van het gastatelier en werd georganiseerd i.s.m. andere kunstinstellingen uit de regio waaronder het Fries Museum in Leeuwarden.
Voor meer informatie: www.louwrienwijers.nl

In 2016 werkten Folke Janssen en ik dit atelier en in 2017 gaat Edwin Stolk er aan de slag. In 2015 verbleven Aram Tanis en Marc Bijl in Gastatelier Louwrien Wijers.

https://www.mondriaanfonds.nl/…/gastatelier-louwrien-wijer…/

Op de foto Louwrien Wijers en Egon Hanfstingl voor het gastatelier in Ferwert
Foto: Menno Bijleveld

 

 

 

Leven zonder beeldschermen

Geplaatst op: 25-05-2016

‘Ik ben eigenlijk een non-digitale nomade’. In het kader van de serie over hedendaags kluizenaarschap sprak ik voor Bodhitv met kunstenaar Lutzen Meerstra over de zegeningen van een leven zonder beeldschermen, digitale snelweg en smartphones. Het contact van Lutzen met de wereld verloopt via een Nokia telefoon, transistor radio, kranten en boeken. Hoewel Lutzen Meerstra geen gebruik maakt van email of whatsapp verstaat hij als geen ander de kunst van het schrijven van een brief. Lutzen: ‘Iemand die van mij een brief ontvangt krijgt een cadeautje’.

 

 

Jezelf tegenkomen

Geplaatst op: 06-04-2016

Op 10 april 2016 zond de KRO-NCRV de documentaire Hermits uit, waarin de Amerikaanse schrijver Bill Porter terugkeert naar het Zhongnan gebergte, waar hij zijn boek Road to Heaven schreef over moderne Chinese kluizenaars. Maar in Nederland zijn er ook kluizenaars. Schrijver Jan Geurtz vindt dat je je regelmatig uit de wereld moeten terugtrekken om zicht te krijgen op je binnenwereld. Voor Bodhitv sprak ik met hem over de romantiek van het kluizenaarschap en de noodzaak van meditatie om jezelf tegen te komen.

Jan Geurtz is de auteur van de bestsellers ‘Verslaafd aan liefde’, ‘Bevrijd door liefde’, ‘Verslaafd aan denken’ en ‘Het einde van de opvoeding’. Hij studeerde orthopedagogiek, onderwijskunde en wetenschapsfilosofie, en is geïnspireerd door het boeddhisme. In zijn laatste boek ‘Vrij van gedachten’ laat Jan Geurtz zien dat het geloof in onze gedachten de fundamentele oorzaak is van lijden. Het zijn onze gedachten die een scheiding creëren tussen onszelf, de ander en de wereld, en die telkens weer dezelfde levensproblemen veroorzaken.

Duur 26 min.